Cách thức phục hồi các hệ sinh thái

Thứ ba - 04/05/2021 05:09
“Phục hồi hệ sinh thái”, đó là một cụm từ được các nhà khoa học, quan chức và các nhà hoạt động môi trường nhắc đến rất nhiều trong thời gian gần đây. Năm nay, Ngày Môi trường Thế giới, ngày 5 tháng 6, đánh dấu sự khởi động chính thức của Thập kỷ Phục hồi Hệ sinh thái của Liên hợp quốc , một nỗ lực kéo dài 10 năm để ngăn chặn và đảo ngược sự suy giảm của thế giới tự nhiên.
Sau đây là tám loại hệ sinh thái chính và một số cách có thể làm để hồi sinh chúng. 

1. Đất nông nghiệp
1
Một người phụ nữ hái lá trà ở châu Á. Ảnh của UNEP / Lisa Murray

Sử dụng thâm canh quá mức, xói mòn đất, dư thừa phân bón và thuốc trừ sâu đang làm cạn kiệt nhiều diện tích đất canh tác. Các cách để khôi phục chúng bao gồm giảm bớt đất canh tác, sử dụng nhiều phân bón tự nhiên hơn và phòng trừ sâu bệnh, đồng thời trồng các loại cây trồng đa dạng hơn, bao gồm cả cây bản địa. Những bước này có thể xây dựng lại các kho dự trữ carbon trong đất, làm cho chúng trở nên màu mỡ hơn để các quốc gia đang phát triển có thể cung cấp thực phẩm cho người dân của họ mà không cần sử dụng thêm đất. Việc phục hồi đất nông nghiệp cũng tạo ra môi trường sống cho động vật hoang dã.

2. Rừng
1
Cảnh trên không của một khu rừng phủ đầy tuyết. Ảnh của Pexels / Invisiblepower
Rừng cung cấp môi trường sống cho 80% các loài lưỡng cư trên thế giới cũng như hầu hết các loài chim và động vật có vú. Rừng và cây cối đang bị chặt phá để làm chỗ ở và lấy tài nguyên. Khai thác gỗ, đốn củi, ô nhiễm, dịch hại xâm nhập và cháy rừng đang tàn phá những gì còn lại. 
Phục hồi hệ sinh thái rừng là trồng lại rừng, giảm áp lực lên rừng để cây cối mọc lại tự nhiên. Phát triển diện tích trồng trọt là một trong những nguyên nhân chính gây mất rừng. 
Xem xét, đánh giá lại cách con người trồng trọt và tiêu thụ lương thực có thể giúp giảm áp lực lên rừng. Đất nông nghiệp bị thoái hóa và không sử dụng có thể là nơi lý tưởng để phục hồi rừng, cũng có thể chăm sóc, phát triển các các mảng rừng và rừng trong các trang trại và làng mạc sầm uất.

 3. Hồ và sông
 
1
Chim hồng hạc đứng trong một hồ nước cạn ở Chile. Ảnh của UNEP / Duncan Moore

Nguồn nước dồi dào và an toàn đã trở thành một thứ xa xỉ. Các hệ sinh thái nước ngọt đã bị suy thoái do ô nhiễm, đánh bắt quá mức và cơ sở hạ tầng cũng như việc khai thác ngày càng nhiều nước cho tưới tiêu, công nghiệp và sinh hoạt. 
Phục hồi có nghĩa là ngăn chặn ô nhiễm, giảm thiểu và xử lý chất thải, quản lý nhu cầu về nước và cá, đồng thời hồi sinh thảm thực vật trên và dưới bề mặt.

4. Đồng cỏ và thảo nguyên
1
Ngựa vằn đứng trên cỏ cao. Ảnh của Pexels / Leif Blessing

Đồng cỏ và thảo nguyên là nơi con người tiến hóa từ hàng triệu năm trước. Các vùng cây bụi, đồng cỏ và thảo nguyên đang bị chăn thả quá mức và xói mòn chuyển sang làm nông nghiệp và bị các loài ngoại lai xâm chiếm. 
Con người có thể giúp chúng phục hồi bằng cách dọn sạch các thảm thực vật thân gỗ và gieo hạt lại các loại cỏ bản địa. Thực vật và động vật bị mất có thể được tái xuất hiện và bảo vệ. 

5. Núi
5
Một ngọn núi phủ tuyết trắng lên trên những đám mây. Ảnh của Pexels / Trace Hudson

Ở các vùng núi, việc dọn sạch các sườn dốc để làm ruộng hoặc làm nhà có thể gây ra xói mòn nguy hiểm và gây ô nhiễm các dòng sông tại nguồn của chúng. 
Nhiệt độ tăng cao buộc các loài, hệ sinh thái và con người phải thích nghi hoặc di chuyển. Nhân loại có thể chống lại xu hướng này bằng cách hồi sinh các khu rừng và khôi phục khả năng bảo vệ mà chúng mang lại chống lại tuyết lở, lở đất và lũ lụt.
Các quan chức có thể lên kế hoạch cho các con đập và đường xá tránh các con sông và môi trường sống khác bị chia cắt. Các kỹ thuật canh tác như nông lâm kết hợp có thể linh hoạt hơn khi đối mặt với biến đổi khí hậu.

6. Đại dương và bờ biển
1
Ngư dân Việt Nam đánh bắt cá của họ. Ảnh của UNEP / Lisa Murray

Các hệ sinh thái biển đang bị tấn công bởi ô nhiễm, biến đổi khí hậu và khai thác quá mức. Nhưng các giải pháp cũng phổ biến như các mối đe dọa. Chính phủ và cộng đồng có thể làm cho việc đánh bắt cá và khai thác rừng ngập mặn bền vững hơn. Họ có thể xử lý nước thải và các chất thải khác và ngăn không cho rác thải nhựa ra biển. Các rạn san hô, rừng ngập mặn và cỏ biển phải được quản lý cẩn thận và tích cực phục hồi để các đại dương có thể tiếp tục hỗ trợ hàng tỷ sinh kế trên toàn cầu.

          7. Đất than bùn
2
Một vũng lầy được bao quanh bởi những cây thường xanh. Ảnh được cung cấp bởi Pixabay / Rudy và Peter Skitterian

Đất than bùn chỉ chiếm 3% diện tích đất trên thế giới nhưng lại lưu trữ gần một phần ba tổng lượng carbon trong đất. Tuy nhiên các vùng đất than bùn, các kho dự trữ carbon và nguồn nước khổng lồ đang bị suy giảm và chuyển đổi sang canh tác nông nghiệp và ngày càng bị suy thoái do cháy, chăn thả quá mức, ô nhiễm và khai thác than bùn. 

Tránh biến đổi khí hậu có nghĩa là cần giữ carbon đất than bùn ở nơi nó - ẩm ướt và trong lòng đất. Đồng thời, nhân loại phải tái tạo khu đất ngập nước và phục hồi nhiều vùng đất than bùn bị suy thoái - chẳng hạn bằng cách đóng các kênh thoát nước - để ngăn chặn lượng khí thải của chúng và bảo vệ các loài động thực vật quý hiếm.

          8. Khu vực thành thị
1
Thành phố New York lúc mặt trời mọc. Ảnh được cung cấp bởi Pixabay / Pexels

Các thành phố và thị trấn có thể giống như sa mạc sinh thái. Có rất ít chỗ cho thảm thực vật giữa những ngôi nhà, con đường và nhà máy. Chất thải và ô nhiễm xâm nhập vào đường nước, đất và không khí. 
Nhưng các khu đô thị có tiềm năng phục hồi rất lớn. Các nhóm công dân và chính quyền thành phố có thể làm sạch các tuyến đường thủy, để các loài thực vật thân thiện với ong phát triển và tạo ra rừng cây đô thị và các môi trường sống động vật hoang dã khác trong công viên, trường học và các không gian công cộng khác. 

Cắt cỏ ít thường xuyên hơn sẽ rẻ hơn cho các thành phố và cho phép thiên nhiên phát triển. Các vỉa hè được thấm và các vùng đất ngập nước đô thị bảo vệ chống lại lũ lụt và ô nhiễm. Các khu vực công nghiệp bị ô nhiễm có thể được phục hồi và biến thành nơi thiên nhiên và giải trí.

Trung tâm Truyền thông TN&MT

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây